ابو القاسم سلطانى

421

دايرة المعارف طب سنتى ( گياهان دارويى ) ( فارسى )

( 10 * ) - شليمر : ص 175 Code - 1933 كشوث * ( هوپر ) Cuscuta planiflora Ten گياهى است يك ساله ، بدون كلروفيل ، پيچنده از خانواده Convolvulaceae ، ساقه قرمزرنگ ، كاسه گل داراى 5 لوب ، پرچمها برجسته ، دانه‌ها به رنگ قهوه‌اى روشن و تلخ‌مزه ، كه در رضائيه ، دامنه‌هاى البرز ، تفرش ، همدان ، آبادان بر روى گياهان آويشن و علف چاى به سر مىبرد . اين انگل در رضائيه دولاشخ و در تفرش و همدان سس ناميده مىشود . گياه سابقه مصرف طولانى ندارد و اولين بار هوپر كاربرد آن را در ايران تحت عنوان " تخم كشوث " ذكر مىنمايد 1 * و مىنويسد از گل آن به صورت دم‌كرده در آسم ، نزله ، سرماخوردگى ، چاقى و به‌عنوان تصفيه‌كننده خون ، كمك به عمل هضم ، نفخ و يبوست استفاده مىشود . ( * ) - با كشوث ، بذر و تخم كشوث طب سنتى فرق دارد - كد 1931 ( 1 * ) - David Hooper , Useful Plants and Drugs of Iran and Iraq : P : 110 Code - 1934 اكاس‌بيل ( مخزن ) Cuscuta reflexa Roxb صاحب مخزن واژه‌هاى اكاس‌بيل و امل‌بيل را اسامى جنس Cuscuta دانسته است چه ذيل عناوين افتيمون و كشوث مىنويسد نام هندى آن اكاس‌بيل و امل‌بيل مىباشد و در هند اين نام اختصاصا به گياهى با نام علمى آمده در صدر كه بومى هند مىباشد و به سنسكريت Amaravela و به هندى Akashbel و به اردو افتيمون و كشوث ناميده مىشود اطلاق مىگردد . گياهى است بدون برگ ، بىكلروفيل ، ساقه نخى ، پيچنده از خانواده Convolvulaceae كه به‌طور انگل بر روى گياهان به‌ويژه صندل سفيد به سر مىبرد . گياه داراى كوسكوتين Cuscutin ، كوسكوتالين Cuscutalin ، آماربلين Amarbelin ، دولسيتول ، كمفرول ، موم و روغن مىباشد . در هند و پاكستان از دانه‌ها به‌عنوان بادشكن ، ضد كرم ، تب‌بر ، مشهى و ضد تب و از ساقه در طپش قلب ، ماليخوليا و به‌عنوان تونيك مغز ، مسهل و موثر در اختلالات صفراوى استفاده درمانى به عمل مىآيد . به‌طور موضعى براى تسكين خارش و ناراحتىهاى جلدى و شستشوى زخم مورد استفاده قرار مىگيرد . Code - 1936 حب قلقل Cyamopsis tetragonolobus Taub دانه گياهى است يك ساله ، علفى به ارتفاع 60 سانتيمتر از خانواده Legumininosae ، برگ از سه لوب تشكيل شده ، گل ارغوانىرنگ و مجتمع به صورت خوشه ، دانه چهارگوش ، گياه بومى هند و پاكستان منطقه كراچى مىباشد كه در آنجا و نيز در امريكا و افريقا پرورش مىيابد .